Renk seçin:


Borç Yiğidin Kamçısı Mıdır?

Borç Yiğidin Kamçısı Mıdır?

Peygamber efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem bir gün duasında, “Allahım! Küfürden ve borçtan sana sığınırım.” Şeklinde istiazede bulundu. Bunu duyan sahabeler şaşırdılar. İçlerinde biri dayanamayıp; “Ya Rasulallah (görüyoruz ki) kâfirlikle borçluluğu (bir arada zikretmekle, tehlikesine dikkat çekmek bakımından) denk kılıyorsunuz!” diyerek, Peygamberimizin maksadını doğru anlayıp anlamadığını kontrol etmek istedi. Peygamberimiz de: “Evet” buyurarak borçtan da şiddetle sakınılması gerektiğini tekit etti. (Nesâî, 8; 264)

Borç, bir kişinin, sonra ödemek üzere başkasından ödünç olarak mal veya para almasıdır. Borç almak bazı şartlar dâhilinde helal kılınmıştır. Borçlu ödünç aldığı parayı, eksiksiz veya fazlasız (faizsiz) olarak, alacaklısını mağdur etmeden, vaad ettiği zamanda öderse borçlanmak helaldir.

Ancak günümüzde bu helalden istifade ederken şüpheli durumlara düşme ihtimali yüksektir. Çünkü günümüzde kullanılan banknotların değeri değişmekte, çoğu zaman düşmektedir. Altın ise bazen çok yükselmekte, bazen durağan seyretmektedir. Bir kişi borcunu kısa zamanda ödemezse alacaklısı mağdur olabilmekte veya razı olmayabilmektedir. Bu sebeple bütün şartları helal olsa bile borçlanmayı ruhsat manasında görmeli, yani şiddetli bir ihtiyaç haricinde borçlanmaktan kaçınmalıdır.

Tamamen helal şartlar altında borçlanmak bile mümin için bir eziyet kaynağıdır. Çünkü borçlu olmak, vicdani hassasiyete sahip insanın yüreğinde bir sıkıntı kaynağıdır.

Mümin bir kişi borçlu olduğu halde rahatça yiyip, içip, harcama yapamaz. Borcunu bitirinceye kadar kendisini o borcun altında ezilir gibi hissetmesi, eline geçen her imkanı öncelikle o borcu eda etmekte kullanması, şerefli ve itibarlı bir insan olmanın gereğidir. Peygamber efendimiz, “(Borcunu ödeyecek imkanı olan) Zenginin borcunu ödemeyi geciktirmesi zulümdür.” (Buhârî, İstikrâz 12) buyurmuştur.

Eğer alacaklıları onun ödemesini beklerken darlık çekiyor ama o hiç aldırış etmiyor, parayı çalıştırmak için elinde tutuyor veya harcamalarından vazgeçmiyorsa bu insanlığa yakışmaz. Ayrıca bu hal o kişiye bazı müeyyidelerin uygulanmasını meşru kılar.
Peygamber efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem buyurdular ki: “Ödeyecek imkana sahip olan kişinin borcunu savsaklaması, haysiyetinin ihlal edilmesini ve cezalandırılmasını helal kılar.” (Buhâri, İstikrâz, 13; Ebû Dâvud, Akdiye 29,)

Alimler, bu hadis-i şeriften borucunu ödemek için çaba göstermeyen, fedakarlık etmeyen, alacaklısını mağdur eden kişilerin hapis ve benzeri cezalara çarptırılmasının meşruiyetine delil çıkarmışlardır.

(İslamihayat Dergisi)

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ