Renk seçin:


Modern Eğitimin Temeli; Nizamiye Medreseleri

Modern Eğitimin Temeli; Nizamiye Medreseleri

Fatimiler, Abbasi ve Selçuklu’ları zayıflatıp kaldırmak ve kendi sapkın fikirlerini yaymak için her koldan saldırıyorlardı. Askeri ve casusluk teşkilatlarının yanında batıl inançlarını yaymak için eğitilen adamlar devlet kademelerine sızıyor ve halkın itikadlarıyla oynuyorlardı.

Bu sapıklarla her yönden savaşılması ve karşı konulması gerektiğini düşünen Nizamülmülk, kendi ismiyle müsemma Nizamiye Medreselerini kurdu. Devlet eliyle kurulmuş ve desteklenmiş olan bu medreseler; mescid, kütüphane, hoca-talebe odaları, dershaneler, hamam gibi bölümlerden oluşuyordu. Külliye olarak kurulan bu medreselerin tüm ihtiyaçları yine Nizamülmük’ün kurduğu vakıflar aracılığıyla karşılanıyordu. Hocaların maaşı ve talebelerin bursu içinse medresenin yakınına inşa ettirdiği çarşıdaki dükkanların gelirleri destek oluyordu.

Osmanlı’daki eğitim anlayışının da temellerini oluşturan Nizamiye medreseleri, zamanının ilim ve bilim merkezi haline gelmişti. Hatta güzel bir şey anlatılırken, “Nizamiye medresesi gibi” deniliyordu. Arapça eğitim veren medresenin temel düsturu, Ehlisünnet itikadını iyice anlamaktı! Genelde Eş’ari alimlerin okuttuğu ders müfredatı ise tefsir, hadis, kelam, İslam hukuku metodolojisi, edebiyat, vaaz, matematik idi. Pozitif ilimlerde de önemli çalışmalar yapıldı. Doğal afetler ve Moğol istilaları sonucunda günümüze ulaşamayan kütüphanesi ise o zamanın en önemli kütüphanesiydi.

Medrese meyvelerini daha ilk öğrencileriyle beraber vermeye başlamıştı. Önemli sayıda kitap telifleriyle Batıniliğe adeta geçit vermeyip mağlup ettiler. Çok önemli alimlerin yetiştiği bu medresenin hocalarından biri de Nizamülmülk’ün özel izin ve davetiyle ders veren “Hüccetü’l-İslam İmam-ı Gazali rahmetullahi aleyh’ti.

Fakir öğrencilerinde yatılı ve burslu olarak okuduğu medresede eğitim yaşı yirmiydi. Dört sene sonunda başarılı öğrencilere ‘icazetname’ verilip mezun edilirdi.

Bağdat, Musul, Basra, Nişabur, Belh, Herat, İsfahan, Merv, Amul, Rey ve Tuş gibi önemli şehirlerde çok sayıda bu tip medreseler kuruldu.

Tarihçi Hitti’ye göre Oxford, Paris ve Salerno gibi önemli üniversiteler, Nizamiye medreselerinin eğitim sisteminden etkilenerek kurulmuştur. Zira ilk olarak Nizamiye medreselerindeki bazı uygulamalar halen kullanılmaktadır. Mimari açıdan şuanki ‘kampüs’ ilk bu medreselerle oluşturuldu. Şuan eğitim sistemimizdeki ‘kredi ve ders geçme sistemi’ ilk kez Nizamiye medreseleri ile kurumsallaşmış ve yaygınlaşmıştır. Yatılı ve burslu öğrenci sistemi de ilk bu medreselerde başlatılmıştır. Şu anda medreselerimizde verilen icazetname ve okullarımızdaki diploma yine Nizamiye medreselerinin uygulamasıdır.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ